به گزارش پایگاه خبری مساوات، تداوم اختلال اینترنت و اعمال محدودیتهای شدید در دیتاسنترها باعث کاهش ۶۰ درصدی پهنای باند شبکه در روزهای اخیر شده است. درست یک ماه پیش و در شامگاه ۱۸ دی ماه بود که اینترنت بینالملل در ایران به طور کامل قطع شد. اگرچه اکنون دسترسیها به صورت کجدار و مریز بازگشته است اما گزارشها نشان میدهد که کاربران همچنان با اینترنتی ناپایدار و بیکیفیت دست و پنجه نرم میکنند. آمارهای تکاندهندهای که اخیرا منتشر شده بیانگر رشد ۸ برابری جستوجو برای پروکسی و فیلترشکن و افزایش عجیب تقاضا برای ابزارهای دور زدن فیلترینگ است. این در حالی است که مقامات مسئول وجود تغییرات در معماری شبکه را تکذیب میکنند اما دادههای فنی چیز دیگری میگویند.
▪️ثبت رکورد ۵۷۹ درصدی در دانلود فیلترشکن
در حالی که مسئولان وزارت ارتباطات از وزیر گرفته تا معاونین او مدام از تلاش برای رفع مشکلات صحبت میکنند اما آمارهای جهانی واقعیت تلخی را نشان میدهد. طبق دادههای وبسایت Top10VPN تقاضای کاربران ایرانی برای دانلود فیلترشکن در تاریخ سوم بهمن ماه رشدی ۵۷۹ درصدی را تجربه کرده است. این عدد حیرتانگیز نشان میدهد که مردم برای انجام کارهای روزمره و دسترسی به جریان آزاد اطلاعات ناچار به استفاده گسترده از ابزارهای تغییر آیپی شدهاند.
نکته جالب توجه اینجاست که حتی با بازگشت نسبی اینترنت و اتصال برخی سرویسها همچنان جستوجو برای پروکسی ۸ برابر بیشتر از قبل شده است. انتشار بیش از ۶۲۲ هزار محتوا در تلگرام برای معرفی روشهای دور زدن فیلترینگ تنها در چند روز گواهی بر این ادعاست که کاربران راهی جز استفاده از این ابزارها ندارند. این وضعیت باعث شده تا بازار خرید و فروش ویپیان داغتر از همیشه شود و کاربران هزینههای گزافی را برای یک اتصال ساده بپردازند.
▪️ماجرای لیست سفید و اینترنت طبقاتی
روند بازگشت اینترنت در هفتههای گذشته به شکلی بود که شائبه اجرای پروژه لیست سفید یا همان اینترنت طبقاتی را تقویت کرد. در هفته دوم قطعیها شاهد بودیم که موتور جستوجوی گوگل و برخی سرویسهای خاص در دسترس قرار گرفتند اما همچنان دسترسی به پلتفرمهای پرکاربرد مسدود بود. کارشناسان معتقدند این الگوی دسترسی نشاندهنده تغییر استراتژی فیلترینگ از «لیست سیاه» به «لیست سفید» است. در این مدل تمام اینترنت مسدود است مگر سایتهایی که اجازه فعالیت داشته باشند.
اگرچه بهزاد اکبری مدیرعامل شرکت ارتباطات زیرساخت شایعه تغییر معماری اینترنت را رد کرده است اما شواهد فنی و اختلالهای مداوم روی پروتکلهای رمزنگاری شده خلاف این را ثابت میکند. اصطلاح «فیلترنت پلاس» که این روزها توسط متخصصان شبکه به کار میرود به همین وضعیت اشاره دارد؛ وضعیتی که در آن اینترنت ظاهرا وصل است اما کیفیت و پایداری آن به شدت کنترل میشود.
در حال حاضر و با گذشت یک ماه از شروع اختلالات هنوز وضعیت اینترنت به شرایط عادی پیش از ۱۸ دی ماه بازنگشته است. کاربرانی که زمانی دغدغهشان سرعت دانلود بود حالا برای یک اتصال ساده به پیامرسانها یا باز کردن یک صفحه وب باید از هفت خوان فیلترینگ عبور کنند. تداوم این شرایط نه تنها به کسبوکارهای دیجیتال آسیب جدی زده بلکه اعتماد عمومی به زیرساختهای ارتباطی کشور را نیز خدشهدار کرده است.
