- امروز : سه شنبه - ۳ شهریور - ۱۴۰۵
- برابر با : 12 - ربيع أول - 1448
- برابر با : Tuesday - 25 August - 2026
اخبار ویژه
کشف یک کیلوگرم مواد مخدر از نوع شیشه در مرند
نامگذاری دومین مدرسه آذربایجان شرقی در شهر سهند به نام شهدای مدرسه شجره طیبه میناب
توزیع یک هزار و ۳۷۳ تن آسفالت طی هفته گذشته در محدوده شهرداری منطقه ۹
وقتی ژنرال روس ستارهاش را به احترام سه سرباز ایرانی کَند
ردپای سارق زن در تبریز به ۴۵ سکه طلای سرقتی رسید
آماده میزبانی شایسته از تراکتور هستیم
وان و آلانیا به مقاصد بینالمللی اضافه شدند
آغاز عملیات زیرسازی و آمادهسازی خیابان نصر شرقی
مشروطهخواهی
روایتی ناگفته از نقش پنهان تبریز در تولد مشروطه
روایت تاریخ از اعتراض خیابانی به امضای یک فرمان، نشان داد که مشروطه محصول یک مبارزه پیچیده، چندلایه و خونین بود. تبریز در این میان، نه تنها یک شهر معترض، که یک سازمان تمامعیار بود؛ با هستههای مخفی، واعظان نفوذی و سرمایههایی که برای آزادی به میدان آمدند.
اوج نفوذ مرکز غیبی؛ از کنترل تلگرافخانه تا تربیت مجاهدین
مهمترین و ماندگارترین ابتکار عمل مرکز غیبی، مشروعیت بخشیدن به مبارزه مسلحانه مردمی تحت عنوان مجاهد بود. رهبران این سازمان، نیاز به نیروی نظامی منظم و ایدئولوژیک داشتند که وفادار به آرمان مشروطه باشد. بنابراین، به صورت کاملاً مخفیانه، شروع به جذب، آموزش و سازماندهی جوانان غیور و معتقد از میان پیشهوران و اصناف مختلف کردند. به این ترتیب بود که واژه مجاهد برای اولین بار در گفتمان سیاسی ایران به معنای مبارز مسلح انقلابی رواج یافت.
مرکز غیبی: تولد در تاریکی؛ هستهگذاری یک سازمان انقلابی
مرکز غیبی یک باشگاه یا انجمن معمولی نبود. یک سازمان مخفی انقلابی با قوانینی سختگیرانه بود. شرط عضویت در آن، پذیرش چهار اصل غیرقابل مذاکره ایرانی بودن، تعهد به دین اسلام، قدرت حفظ اسرار مطلق و اطاعت محض از تصمیمات کمیته مرکزی بود.
تجارت و بازرگانان پیشگام مشروطه تبریز
در مطالب پیشین، از نقش بیبدیل توده مردم و واعظان بیدارگر در جنبش مشروطه تبریز سخن گفتیم. اما این پرسش اساسی باقی ماند که اندیشه نوخواهی و قانونطلبی، نخست از کجا و توسط چه کسانی به این دیار وارد شد؟ پاسخ را باید در طبقهای جستجو کرد که رگهای اقتصاد ایران را در دست داشتند: بازرگانان و بازرگانزادگان آذربایجانی.
مشروطه تبریز؛ خیزشی از جنس مردم
برای درک بهتر جایگاه توده مردم در انقلاب مشروطه آذربایجان در ایران، باید به این پرسش کلیدی پاسخ داد: عامه مردم چگونه بیدار شدند و به جنبش مشروطه پیوستند؟ چه عواملی باعث شد تا مردم، صنف به صنف و محله به محله، به صف مشروطهخواهان بپیوندند؟
میرهاشم دوهچی؛ از مشروطهخواهی تا همراهی با استبداد!
«هر کس که به مشروطه و توده خیانت کند، یا بر سر دار میرود یا از دو چشم کور شده در بیخ دیوارها به گدایی مینشیند.» این عبارات با صلابت و غرایی خاصی از حلقوم کسی بیرون میآمد که جزء اولین کسانی بود که برای مشروطه خواهی در کنسولخانه انگلیس در تبریز بست نشسته بودند. این صدای رسا از حلقوم میرهاشم دوهچی بیرون میتراوید و مردم را به مشروطهخواهی فرا میخواند.
روزگاری که ۸۰ درصد نمایندگان ترکی بلد بودند و مجلس به دو زبان ترکی و فارسی اداره میشد
بیشک نام و تلاشهای میرزا صادق مستشارالدوله در تاریخ ماندگار و به بزرگی یاد خواهد شد و میتواند به عنوان نماینده اول ملت ایران از حوزه انتخابیه تبریز و آذربایجان دوره قاجار الگوی نسل جوان و مردمی باشد که با انتخاب نمایندگان آگاه، شجاع و کاربلد راهگشای معضلات و مشکلات جامعه امروزی ما باشند.
