• امروز : چهارشنبه - ۲ اسفند - ۱۴۰۲
  • برابر با : 12 - شعبان - 1445
  • برابر با : Wednesday - 21 February - 2024
7
یادداشت/

نقش آذربایجان در دوران ایلخانیان

  • کد خبر : 7227
  • ۰۵ اردیبهشت ۱۴۰۲ - ۲۲:۰۶
نقش آذربایجان در دوران ایلخانیان
در دوره ایلخانان مغول، از مراغه و مهاباد گرفته تا میاندوآب و تخت سلیمان و سلطانیه و تبریز، هر یک نقش بسیار فعالی در حیات فرهنگی آذربایجان آن‌روزگار داشتند.

مساوات- دکتر توحید ملک‌زاده: آذربایجان هم از نظر موقعیت استراتژیک و هم از نظر داشتن مراتع کافی برای تعلیف لشکر بی‌حساب مغولان موقعیت ممتازی داشت. از دیگر سو، آذربایجان تقریبا مرکز آسیای غربی و نزدیکترین مسافت به عراق و شام و موصل و قلاع اسماعیلیه و غیره داشت. بنابراین این منطقه باستانی در دوره مغول مورد توجه فرماندهان و خانان مغول قرار داشت.

بیشترین آثار ایلخانیان از جمله شهرها، بناها، آرامگاه‌ها، مساجد و در نهایت اسامی جغرافیایی در سرزمین آذربایجان در مثلث ولایات تبریز، سلطانیه و مراغه قرار دارد. منظور از ولایات، حوزه شهرستانی فعلی هیچ کدام از شهرها نیست چرا که در قدیم مثلا ولایت مراغه بسیاری از شهرهای جنوبی و جنوبغرب آذربایجان را شامل می شد. شاید طبیعت زیبای مراغه و قرار گرفتن در نزدیکی‌های مراتع سرسبز سهند سبب شد تا هلاکو مراغه را به پایتختی خود انتخاب کند و طبیعی است که همراه با وی سرداران بزرگ مغول نیز به آذربایجان و مراغه آمدند. در این جابجایی‌ها و سکونت‌ها، بسیاری از ولایات اطراف مراغه به این سرداران واگذار گردید. مراغه محل بر تخت نشستن ایلخانان بوده و مدفن بسیاری از شاهزادگان، نویان‌ها و سرداران ایلخانی در مراغه و بلاد اطراف آنجا قرار دارد.

در این دوران، از مراغه و مهاباد گرفته تا میاندوآب و تخت سلیمان و سلطانیه و تبریز، هر یک نقش بسیار فعالی در حیات فرهنگی آذربایجان آن‌روزگار داشتند. مراغه پایتخت ایلخانیان بود و آثار قابل توجه آن دوره در منطقه مراغه اهمیت شهر را نشان می‌داد. شام‌غازان تبریز مهد علم و دانش، سلطانیه مقر نظامی و مذهبی ایلخانیان، تخت سلیمان محل اسکان تابستانی سلاطین و بزرگان ایلخانیان، میاندوآب به سبب عبور دو رود بزرگ تاتائو و جیغاتی، مهد کشاورزی، منطقه آختاجی (شهرستان بوکان فعلی) به سبب اسب‌پروری و منطقه طرغای شامل مهاباد امروزین مهد دامداری آذربایجان محسوب می‌شد.

تقسیم اراضی نیز جزوی از برنامه‌های اصلاحی اقتصادی مغولان بود. ایلخانان اولیه ولایات را به اقطاع به سران بزرگ لشکری می‌دادند ولی در عهد غازان‌خان این رویه عوض شد و به تمامی قشون زمینی به اقطاع و مشروط واگذاری گردید.

بسیاری از نام‌های جغرافیایی به‌ظاهر نامانوس در آذربایجان چون بوکان، جیغاتی، شیرامین، شام‌غازان، سولدوز، طرغای، آختاجی، مرکیت، جینقاداغی، تمرچین و… یادگاریست از اقطاعات خانان مغول به سران و امیران لشکرشان.

لینک کوتاه : https://mosavatnews.ir/?p=7227

ثبت دیدگاه

مجموع دیدگاهها : 0در انتظار بررسی : 0انتشار یافته : ۰
قوانین ارسال دیدگاه
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.