مساوات _ فریباسادات علوی: گاهی کافی است اخبار یک روز از یک شهرستان را کنار هم بگذاریم تا تصویری روشن از فراز و فرودهای زندگی اجتماعی مردم آن شهر پیش چشم مان قرار گیرد؛ تصویری که در آن، شادی و افتخار در کنار اندوه و نگرانی مینشیند.
در یک سوی اخبار مرند، نام زهرا رحیمی میدرخشد؛ دختر افتخارآفرینی که مدال نقره خود را به خانواده شهید روحی تقدیم کرد. در خبری دیگر، همایش همدلی انجمن خیریه حمایت از بیماران مبتلا به سرطان «پژواک» برگزار میشود؛ رویدادی که از مسئولیت اجتماعی، همدلی و امید به زندگی حکایت دارد.
در حوزه کشاورزی نیز خبر پیشبینی تولید بیش از ۳.۲ تن زعفران خشک در آذربایجان شرقی، همزمان با روز ملی زعفران و در جریان بازدید از مزارع زعفران بناب جدید مرند، از ظرفیتهای اقتصادی و کشاورزی این منطقه خبر میدهد.
در کنار این رویدادها، اظهارات محمدحسننژاد، نماینده سابق مرند و سخنگوی باشگاه تراکتور، درباره رأی کمیته انضباطی و انتقاد او از آنچه بیعدالتی و مهندسیشدن رأی میخواند، در صدر اخبار ورزشی قرار میگیرد.
اما در میان این خبرها، ناگهان خبری تلخ، فضای رسانهای شهرستان را تحت تأثیر قرار میدهد: نزاع و درگیری در اطراف مرند که به قتل یک جوان انجامیده و در پی آن، قاتل دستگیر شده است.
اینجاست که تناقض اخبار یک روز خود را نشان میدهد.
واقعیت این است که اخبار، تنها روایت اتفاقات یک شهر نیستند؛ آنها بهتدریج تصویری میسازند که دیگران از آن شهر در ذهن خود شکل میدهند.
مرند، فقط شهری با اخبار نزاع و قتل نیست؛ شهر استعدادها، قهرمانان، کشاورزان پرتلاش، خیران، خانوادههای فداکار و انسانهایی است که بیهیاهو برای بهتر شدن زندگی دیگران تلاش میکنند. با اینحال، نباید از این واقعیت غافل شد که اخبار تلخ حوادث، بدلیل بار عاطفی سنگین و تأثیر روانی خود، گاهی بیش از خبرهای امیدبخش در ذهن مخاطبان باقی میمانند.
در چنین شرایطی، پرسش مهم این است: چرا باید نام یک شهرستان بیش از آنکه با افتخارآفرینی جوانانش، ظرفیتهای اقتصادیاش و تلاش مردم نیکاندیش آن شناخته شود، با اخبار درگیری و قتل به یاد آورده شود؟
البته نمیتوان صرفاً با کنار هم قرار دادن چند خبر، از افزایش قطعی خشونت در یک منطقه سخن گفت؛ اما تکرار اخبار نزاعهای منجر به جرح و قتل، بهاندازهای نگرانکننده است که ضرورت بررسی جدی و کارشناسی این حوادث را یادآوری میکند.
ریشهیابی چنین اتفاقاتی نیز با چند اظهارنظر سطحی امکانپذیر نیست. لازم است متخصصان حوزههای روانشناسی، جامعهشناسی و آسیبهای اجتماعی، با بررسی عوامل فردی، خانوادگی و اجتماعی، به واکاوی زمینههای شکلگیری خشونت بپردازند. همچنین نقش آموزش مهارتهای کنترل خشم، حل اختلاف، مسئولیتپذیری اجتماعی و پیشگیری از درگیریهای خیابانی نباید نادیده گرفته شود.
در این میان، مسئولیت نهادهای فرهنگی، آموزشی، اجتماعی و اجرایی نیز اهمیت ویژهای دارد. پیشگیری از خشونت، صرفاً وظیفه دستگاه انتظامی و قضایی نیست؛ مسئلهای اجتماعی است که به همکاری خانوادهها، مدارس، رسانهها، نهادهای مدنی و مسئولان نیاز دارد.
مرند شایسته آن است که نامش با موفقیت فرزندانش، رونق تولید، همدلی اجتماعی و آیندهای روشن گره بخورد؛ نه آنکه اخبار خشونت، به پرتکرارترین تصویر آن در ذهن مخاطبان تبدیل شود.
بهعنوان یک خبرنگار مرندی، باور دارم رسالت رسانه تنها انتشار خبر نیست؛ گاهی باید میان خبرهای یک روز مکث کرد، از کنار هم قرار گرفتن آنها پرسش ساخت و صدای نگرانی جامعه را به گوش مسئولان رساند.
شاید وقت آن رسیده است که بهجای عادت کردن به تیترهای تلخ، درباره ریشههای آنها جدیتر بیندیشیم؛ چرا که پشت هر خبر قتل، یک زندگی ازدسترفته، خانوادهای داغدار و پرسشهایی بیپاسخ وجود دارد.
امیدوارم روزی تیتر نخست اخبار مرند، نه روایت یک درگیری خونین، بلکه خبر درخشش جوانان، گشایش گرههای اقتصادی، همدلی مردم و دستاوردهایی باشد که شایسته نام و پیشینه این شهر است.


















