به گزارش پایگاه خبری مساوات، احمد حمزه‌زاده با اشاره به ثبت قلعه کلفیر در فهرست آثار ملی ایران بیان کرد: ثبت ملی تاریخی کلفیر، به رسمیت شناخته شدن ارزش‌های تاریخی و معماری آن در سطح کشور و فراهم شدن زمینه جدی‌تر برای حفاظت از این بنای ارزشمند است. قلعه کلفیر از آن دسته آثاری است که معماری آن بخشی از تاریخ را در خود حفظ کرده و شایسته معرفی گسترده‌تر به مردم است.
وی ادامه داد: مهم‌ترین ویژگی قلعه کلفیر، نقشه ستاره‌ای‌شکل آن است که از الگوهای معماری نظامی دوره قاجار و تأثیرپذیری آن از شیوه‌های دفاعی اروپایی حکایت دارد. برجک‌های پنج‌ضلعی در چهار گوشه و طراحی هندسی بازوهای قلعه، ساختاری ایجاد کرده که هم از نظر معماری قابل توجه است و هم برای دفاع و دیده‌بانی کارکرد داشته است.
مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی آذربایجان‌شرقی افزود: وسعت حدود ۲۲ هکتاری قلعه نیز نشان می‌دهد که با یک بنای معمولی و محدود روبه‌رو نیستیم، بلکه با مجموعه‌ای گسترده مواجهیم که می‌تواند اطلاعات ارزشمندی درباره استحکامات نظامی تاریخی، شیوه استقرار نیروها و تحولات تاریخی منطقه در اختیار پژوهشگران قرار دهد.
حمزه‌زاده با اشاره به اهمیت تاریخی این اثر گفت: شواهد و گزارش‌های تاریخی، قلعه کلفیر را به فضای تاریخی دوره جنگ‌های ایران و روس نزدیک می‌کند و با توجه به حضور و فعالیت‌های نظامی عباس‌میرزا در منطقه، این احتمال مطرح است که این مجموعه در آن دوره نقشی در پشتیبانی و استقرار نیروهای نظامی داشته باشد.
وی تأکید کرد: برای روشن شدن دقیق کارکرد قلعه و نسبت آن با تحولات نظامی آن دوره، انجام مطالعات تاریخی و باستان‌شناسی ضروری است و ثبت ملی اثر می‌تواند مسیر این مطالعات را جدی‌تر و منسجم‌تر کند.
حمزه‌زاده با بیان اینکه ثبت ملی آغاز یک مرحله تازه برای حفاظت از قلعه کلفیر است، گفت: اکنون صیانت از عرصه و حریم این اثر اهمیت ویژه‌ای دارد و باید از هرگونه توسعه اراضی کشاورزی و فعالیت‌هایی که می‌تواند به بقایای تاریخی قلعه آسیب وارد کند، جلوگیری شود.
وی افزود: بخش‌هایی از قلعه و محوطه پیرامونی آن در سال‌های گذشته تحت تأثیر فعالیت‌های کشاورزی قرار گرفته و در قسمت‌هایی نیز خندق‌ها و ساختارهای دفاعی تاریخی آسیب دیده‌اند. بنابراین، تعیین دقیق عرصه و حریم و تدوین برنامه حفاظتی برای این اثر باید با جدیت دنبال شود.
مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی آذربایجان‌شرقی خاطرنشان کرد: وجود شواهدی از ساختارهای تاریخی در بخش‌های مختلف قلعه، ضرورت انجام بررسی‌های باستان‌شناسی را دوچندان می‌کند و هرگونه اقدام حفاظتی باید بر پایه شناخت دقیق لایه‌ها و بقایای معماری اثر انجام شود.
وی گفت: ثبت ملی قلعه کلفیر یک اتفاق مهم برای میراث فرهنگی استانی است، اما ارزش واقعی این ثبت زمانی آشکار می‌شود که بتوانیم این قلعه را به‌درستی حفاظت، مطالعه و معرفی کنیم. این اثر بخشی از تاریخ معماری نظامی ایران را در خود جای داده و حفظ آن به معنای صیانت از بخشی از هویت تاریخی منطقه برای نسل‌های آینده است.
