به گزارش پایگاه خبری مساوات، جبارعلی ذاکری، مدیرعامل راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران، امروز در حاشیه مراسم رکوردشکنی تولید سوزن ریلی در شرکت دانش‌بنیان گسترش صنایع ریلی ایران، در گفت‌وگو با خبرنگاران با اشاره به جایگاه راهبردی آذربایجان شرقی در شبکه ریلی کشور اظهار کرد: نسبت طول شبکه ریلی به مساحت این استان در زمره بالاترین نسبت‌ها در کشور قرار دارد.
وی با بیان اینکه از مجموع حدود ۱۶ هزار و ۵۰۰ کیلومتر شبکه ریلی کشور، بیش از یک‌هزار و ۲۰۰ کیلومتر در آذربایجان شرقی واقع شده است، افزود: هدف این است که شبکه ریلی استان از وضعیت خطی و محوری خارج شده و با تکمیل حلقه‌های باقی‌مانده، به شبکه‌ای پیوسته و کارآمد تبدیل شود.
جلفا؛ نقطه‌ای تاریخی در حمل‌ونقل ریلی کشور
مدیرعامل راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران با اشاره به سابقه تاریخی مرزهای جلفا و رازی در مبادلات ریلی کشور گفت: این دو مرز از سال‌های پیش از انقلاب از نقاط فعال شبکه ریلی بودند و جلفا در دهه‌های گذشته نقش مهمی در ورود بار از اروپا به ایران ایفا می‌کرد.
ذاکری با بیان اینکه استقرار راه‌آهن در جلفا در شکل‌گیری و توسعه این شهر نقش داشت، افزود: فعالیت شبانه‌روزی کارکنان راه‌آهن در این منطقه، جایگاه ویژه‌ای برای جلفا در شبکه ریلی کشور ایجاد کرده بود؛ هرچند تحولات منطقه و محدودیت‌های مسیر باکو به نخجوان پس از جنگ جمهوری آذربایجان و ارمنستان بر عملکرد پیشین این مسیر تأثیر گذاشته است.
کریدور ۳۲۴ کیلومتری خاوران ـ تبریز ـ چشمه ثریا
وی با اشاره به اهمیت پروژه ریلی خاوران ـ تبریز ـ مرند ـ چشمه ثریا اظهار کرد: این طرح صرفاً یک خط ریلی در محدوده یک استان نیست، بلکه بخشی از کریدور راهبردی شرق به غرب کشور از سرخس در خراسان تا چشمه ثریا در آذربایجان غربی به شمار می‌رود و باید با مشخصات فنی یکپارچه اجرا شود.
مدیرعامل راه‌آهن با بیان اینکه طول این پروژه ۳۲۴ کیلومتر است، افزود: اتصال شبکه ریلی ایران به مرز ترکیه از طریق این مسیر می‌تواند جایگاه کشور را در حمل‌ونقل بین‌المللی تقویت کرده و زمینه انتقال بار میان شرق و غرب جهان، از جمله مسیر چین به اروپا، را فراهم کند.
چشمه ثریا در شمال آذربایجان غربی، در محدوده مرزی ایران و ترکیه و در حوزه شهرستان ماکو و بخش بازرگان قرار دارد. اتصال ریلی به این نقطه، حلقه مهمی در توسعه ارتباطات ریلی ایران با ترکیه و شبکه حمل‌ونقل اروپا محسوب می‌شود.
سرمایه‌گذاری ۱.۸ میلیارد دلاری در فاز نخست
ذاکری با اشاره به مراحل قانونی و سرمایه‌گذاری پروژه گفت: مجوز ماده ۲۳ این طرح در سال جاری اخذ شده و قرارداد با سرمایه‌گذار ترکیه‌ای که سهم ۵۰ درصدی در پروژه دارد، تقریباً نهایی شده است. همچنین کمیسیون تخصصی شورای اقتصاد این طرح را تأیید کرده و با ابلاغ مصوبه، امکان انعقاد قرارداد فراهم خواهد شد.
وی اعتبار مورد نیاز برای اجرای فاز نخست پروژه را حدود یک‌میلیارد و ۸۰۰ میلیون دلار اعلام کرد و افزود: تأمین مالی این طرح از محل منابع دولتی و سایر روش‌های تأمین مالی در حال پیگیری است.
مدیرعامل راه‌آهن ابراز امیدواری کرد که پروژه در سال آینده در جدول ۲۰ پیوست بودجه قرار گیرد و مراحل نهایی تأمین اعتبار و اجرای آن طی سه تا چهار ماه آینده مشخص شود.
سرعت ۱۶۰ کیلومتری قطارهای مسافری در مسیر جدید
وی با تشریح مشخصات فنی پروژه اظهار کرد: سرعت پیش‌بینی‌شده برای قطارهای باری در این مسیر ۱۱۰ کیلومتر و برای قطارهای مسافری ۱۶۰ کیلومتر در ساعت است.
ذاکری افزود: اجرای پروژه در سه فاز پیش‌بینی شده است؛ در فاز نخست، احداث، تکمیل و دوخطه‌کردن مسیر دنبال می‌شود و در فازهای بعدی، برقی‌سازی خط، اجرای سیستم‌های سیگنالینگ و تأمین ناوگان ریلی در دستور کار قرار می‌گیرد.
وی همچنین با اشاره به وضعیت مسیر تبریز ـ مرند گفت: این مسیر به دوخطه‌شدن و بازسازی نیاز دارد؛ چراکه قوس‌های تند موجود در طراحی قدیمی، امکان افزایش سرعت قطارها را محدود کرده و عبور قطارها را با محدودیت‌هایی مواجه می‌کند.
ظرفیت جابه‌جایی سالانه ۲۰ میلیون تن کالا
مدیرعامل راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران با تأکید بر ظرفیت ترانزیتی ایران اظهار کرد: کشور در چهارراه ارتباطی جهان قرار دارد و باید با توسعه زیرساخت‌های حمل‌ونقل، به‌ویژه حمل‌ونقل ریلی، نقش مؤثرتری در جابه‌جایی کالا از شرق به غرب ایفا کند.
ذاکری گفت: اجرای این پروژه بزرگ می‌تواند زمینه جابه‌جایی سالانه ۱۵ تا ۲۰ میلیون تن کالا را فراهم کرده و نقش ایران را در انتقال بار از چین به اروپا و سایر مسیرهای بین‌المللی افزایش دهد.
وی با اشاره به سهم فعلی آذربایجان شرقی از شبکه ریلی کشور خاطرنشان کرد: در حال حاضر حدود ۸ درصد شبکه ریلی کشور در این استان قرار دارد و با اجرای پروژه‌های پیش‌بینی‌شده و تکمیل کریدور خاوران ـ تبریز ـ مرند ـ چشمه ثریا، این سهم می‌تواند به ۱۰ درصد افزایش یابد.
پروژه ریلی خاوران ـ تبریز ـ مرند ـ چشمه ثریا، با اتصال به مرز ایران و ترکیه و تکمیل حلقه ارتباطی شمال‌غرب کشور، از طرح‌های مهم توسعه ترانزیت ریلی ایران به شمار می‌رود؛ طرحی که در صورت تأمین مالی و اجرای کامل، می‌تواند ظرفیت جابه‌جایی بار و مسافر را افزایش داده و نقش کشور را در کریدور شرق به غرب تقویت کند.
افزایش ظرفیت پذیرش قطارهای باری در مرز رازی
مدیرعامل راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای توسعه زیرساخت‌های مرزی آذربایجان‌شرقی اظهار کرد: در ایستگاه مرزی رازی، طرح افزایش ظرفیت خطوط و سکوها آغاز شده است تا امکان پذیرش قطارهای باری بیشتر از ترکیه و اعزام قطار از تبریز به این کشور فراهم شود.
وی افزود: در این پروژه، حدود دو کیلومتر به ظرفیت خطوط ایستگاهی اضافه می‌شود و پیش‌بینی می‌کنیم در صورت تکمیل مراحل اجرایی، طرح طی حدود ۲۰ روز تا یک ماه آینده به بهره‌برداری برسد.
ذاکری با بیان اینکه توسعه زیرساخت‌های خدمات مسافری در مرز رازی نیز ضروری است، گفت: طول سکوی مسافری موجود پاسخگوی نیازها نبود و در برخی موارد، مسافران برای سوار و پیاده شدن از واگن‌های مختلف با محدودیت مواجه می‌شدند؛ ازاین‌رو، افزایش طول سکو در دستور کار قرار گرفت.
وی ادامه داد: توسعه فضای ساختمانی و سالن‌های مسافری نیز مورد نیاز است تا مسافران در شرایط آب‌وهوایی مختلف با مشکلات کمتری مواجه شوند. مطالعات احداث ساختمان جدید در حال انجام است و پیشنهادی نیز به راه‌آهن ترکیه ارائه کرده‌ایم تا امکان ایجاد سالن مشترک در نقطه صفر مرزی بررسی شود.
مدیرعامل راه‌آهن افزود: در صورت توافق طرف ترکیه‌ای، ایجاد سالن مشترک می‌تواند موجب تسهیل تشریفات مسافری و جلوگیری از پیاده و سوار شدن مجدد مسافران در دو ایستگاه شود.
